كنکره آزادی عراق در مارس ۲٠٠٥ اعلام موجودیت کرد. بیانیه اعلام موجودیت این تشکل را چنین معرفی میکند: "اين کنگره يک سازمان توده اى، دمکراتيک، غيرمذهبى و غير قومى مستقل است که براى ايجاد يک دولت آزاد، سکولار، غير قومى و متکى به اراده مستقيم مردم در عراق مبارزه ميکند. دولتى که حق مردم عراق در تعيين آزادانه و آگاهانه نظام آينده عراق را تضمين خواهد کرد."

سعید کرامت: لطفا مقداری راجع به کار و فعالیت های دوره اخیر کنگره آزادی عراق خوانندگان نشریه "کمونیست ماهانه" را در جریان بگذارید.

سمیرعادل: در دوماه اخیر کنگره آزادی عراق رشد نسبتا خوبی داشته است. ما قبلا بیشتر در بغداد و بصره حضور داشیتم اما اکنون در کربلا، کرکوک، سماوه، ناصریه و شهرهای کوچک اطراف بغداد تشکیلات داریم و روشنفکران و شخصیتهای اجتماعی زیادی از این مناطق به ما پیوسته اند.

سعید کرامت: ترکیب سیاسی و اجتماعی شورای رهبری کنگره آزادی عراق چگونه است؟

سمیرعادل: کنگره آزادی عراق یک سازمان توده ای است و هرکسی که منشور آن را قبول داشته باشد میتواند در آن عضو شود و بر سیاست های این تشکل تاثیر بگذارد. برنامه ای اصلی این تشکل را هم میتواند در چهار بند خلاصه کرد: پایان دادن به اشغال نظامی عراق؛ بازگرداندن مدنیت به عراق؛ منزوی کردن اسلام سیاسی و تشکیل یک دولت غیرقومی و غیرمذهبی. هر کسی این بندها را قبول داشته باشد میتواند عضو شود. شورای مرکزی ٤٦ عضو دارد که از طیف های مختلف از جمله، ناسیونالیست عرب، شخصیت های سکولار و مستقل، اشخاص و جریانات چپ و سوسیالیست و شخصیت های متعلق به جنبش کمونیسم کارگری آمده اند.

سعید کرامت: یعنی هر کسی یا جریانی تنها اعلام کند که منشور کنگره آزادی عراق را قبول دارد میتواند در کنگره عضوشود؟

سمیرعادل: نه هر سازمانی بخواهد به کنگره آزادی بپیوندد ابتدا نبایستی برنامه اش با منشور کنگره آزادی عراق در تناقض باشد. بعنوان مثال جریانات اسلامی نمیتوانند عضو این کنگره شوند. اما ما با افرادی که سنن دینی خود را به مثابه یک امر خصوصی بجا میاورند مشکلی نداریم. اخیرا یک تشکل سیاسی در فنلاند تقاضای عضویت کرده بود ما از آنها درخواست کردیم که برنامه سازمانشان را برایمان بفرستند تا عضویتشان را مورد بررسی قرار دهیم.

سعید کرامت: یعنی جریان و شخصیت های غیرعراقی هم میتوانند عضو کنگره بشوند؟

سمیرعادل: بله. بعنوان نمونه رئیس کمیته همبستگی جنبش برای سوسیالیسم دمکراتیک در ژاپن از بنیانگذاران اولیه این کنگره است. حزب حکمتیست ایران طراح و عضو این کنگره است.

سعید کرامت: آیا غیر از تبلیغ و ترویج بر علیه اشغال عراق اقدامات عملی دیگری در مورد مثلا برقراری امنیت محلات، بهبود رفاهیات نظیر آب و برق اداره مدارس میکنید؟

سمیرعادل: اعاده امینت و مدنیت در دستور ما هستند. در بعضی از مناطق نظیر منطقه "کراده" بغداد از ما خواسته اند که تامین امنیتشان را به عهده بگیریم اما ما هنوز بعلت کمبود امکانات مالی در آغاز راه هستیم.

سعید کرامت: در عراق وضعیت بسیار پیچیده است. از طرفی اسلامی سیاسی مورد حمایت امریکاست از سوئی دیگر جناحهایی از اسلام سیاسی و ناسیونالیسم عرب شدیدا در مقابل آمریکا ایستاده اند و خیلی هم در جامعه پرنفوذ به نظر میرسند. در متن این وضعیت آینده "کنگره آزادی عراق" را چگونه میبیند؟

سمیرعادل: اتفاقا من یک مطلب راجع به این موضوع در نشریه کنگره آزادی عراق نوشته ام که به این پیچیدگی اشاره دارد. وضعیت کنونی باعث بحران هویت جنبش مقاومت مسلحانه، که از جریانات اسلام سیاسی و ناسیونالیسم عرب تشکیل شده، گشته است. ناسیونالیسم عرب در عراق، نه افق دارد نه رهبر و نه پرچم. رهبرشان صدام حسین مگر در خواب ببینند که دوباره به صحنه سیاست باز گردد. به همین دلیل ناسیونالیسم در طول دوره "مقاومت" زیر پرچم اسلام سیاسی به رهبری زرقاوی رفت. بعد از اینکه زرقاوی فتوای کشتن عربهای موسوم به شیعه را داد جریانات ناسیونالیست از آن جبهه کنار کشیدند و بر علیه زرقاوی اطلاعیه دادند. این تحولات هر دو طرف را تضعیف کرد. جریانات شیعه هم از نگاه بسیاری از مردم عراق هم عامل جمهوری اسلامی و هم خدمتگذار آمریکا محسوب میشوند. حرکت هر جریان اسلامی شکافهای قومی و قبیله ای را عمیقتر میکند. این وضعیت را هم بسیاری از مردم و هم خیلی ها در صف مقاومت مسلحانه متوجه شده اند.

سعید کرامت: نظر کنگره آزادی عراق در مورد مقاومت مسلحانه در مقابل اشغال آمریکا چیست؟

سمیرعادل: از نظر ما مبارزه مسلحانه یک شیوه مبارزه است. ما آن تعریفی که آمریکا از مبارزه مسلحانه از عراق دارد را قبول نداریم. چون تعریف آمریکا در این مورد نسبی است. خود آمریکا در سال ١٩٩٨ کارخانه دارو سازی را بمباران کرد. ١١ سال عراق را محاصره اقتصادی کرد. با اشغال عراق یک کشتار عظیم راه انداخته و کسانی را که مسلحانه در مقابل این وضعیت مقاومت میکنند را "تروریست" می نامند. ما این تعریف از تروریسم را قبول نداریم. اما ما مبارزه مسلحانه را در شرایط حاضر بر علیه آمریکا شیوه ای مطلوب و مناسب نمی دانیم. فکر میکنیم که مبارزه مسلحانه بهانه بیشتری برای سرکوبگری آمریکا فراهم میکند. آنچه بر سر فلوجه و نجف و جاهای دیگر آمد نتیجه این نوع "مبارزه مسلحانه" بود.

سعید کرامت: نظر کنگره آزادی عراق در مورد انتخابات اخیر چی بود؟ آیا نمی شد در آن شرکت کرد؟

سمیرعادل: آنچه از آن بعنوان "انتخابات" نام برده میشود، انتخابات نبود. چون قوانین و مقرارتی بر آن ناظر نبود. میلیشای نظامی هر حزبی یک منطقه را کنترل کرده و لیست مورد علاقه خود را از صندوقها در می آورند. از همه مهمتر، این "انتخابات" مشکلی را حل نمی کند بلکه شکافهای قومی و مذهبی را عمیمقتر میکند. اکنون حتی آنهای که طرفدار آمریکا هستند حرفهای قبل از انتخابات ما را قبول دارند که این شیوه انتخابات به اختلافات قومی و مذهبی دامن میزند. در روزهای اخیر احزاب معترض به انتخابات با ما تماس گرفته و از ما خواسته اند که در اعتراض به "تقلب" در انتخابات از تظاهرات آنها حمایت کنیم. اما ما یاد آورشدیم که وضعیت کنونی حاصل تقلب در انتخابات نیست بلکه نتیجه خود انتخابات است.

سعید کرامت: عمده ترین موانع در مقابل گسترش کنگره آزادی عراق چیست؟

سمیرعادل: عمده ترین مشکل ما کمبود امکانات مالی است. از نظر افق و برنامه هیچ مشکلی نداریم اما امکاناتی نظیر رادیو تلویزیون ۲٤ ساعته نداریم که صدایمان را به گوش همگان برسانیم. آگر چنین امکاناتی در اختیار داشیتم میتوانیستیم در عرض شش ماه منشا تغییرات مهمی در عراق شویم.

سعید کرامت: با توجه به ترکیب سیاسی شورای مرکزی "کنگره آزادی عراق" نظرات متفاوت در مورد پیشبرد فعالیتهای این کنگره وجود دارد؟

سمیرعادل: بله. شیوه برخورد ما به اسلام سیاسی یک موضع مورد بحث است. بعضی از اعضای شورای رهبری استدلال میکنند که در عراق سناریو سیاهی در جریان است و کسی امنیت ندارد. جریانات اسلامی هم یک بازیگر اصلی این وضعیت هستند. درنتیجه بهتر است زبان تبلیغی را بر علیه اسلام سیاسی تعدیل بکنیم و یا بعضی از بندهای منشور که به اسلام سیاسی اشاره دارد به شیوه ای دیگر باز نویسی بکنیم. این دوستان معتقدند که تعدیل در زبان تبلیغی باعث میشود از یک طرف ضریب امنیت ما بالا رود از سوی دیگر خواهیم توانست صدای خود را به گوش تعداد بیشتری برسانیم.

20.1.2006